Papiery wartościowe
Papiery wartościowe to dokumenty potwierdzające istnienie określomych praw majątkowych.
Dochodzenie czy też realizacja tych praw możliwe jest tylko na podstawie okazania tych papierów.
Papiery wartościowe reprezentują prawa do strumienia przychodów gotówkowych lub prawa do określonych aktywów.
Typowymi papierami dłużnymi są obligacje i pożyczki hipoteczne.
Przykładem papierów reprezentujących prawa własności są akcje zwykłe.
Akcje uprzywilejowane zaliczają się do instrumentów mieszanych, posiadających zarówno cechy papieru dłużnego, jak i udziałowego.
Instrumenty rynku pieniężnego
Aktywa płynne mogą być swobodnie przemieszczane bez zmniejszenia lub zwiększenia ich wartości. Przykładem mogą tu być dolary USA, które uważane są za doskonale płynne aktywa.
Instrumentami rynku pieniężnego nazywane są dłużne papiery wartościowe o wysokiej płynności, krótkim terminie do wykupu oraz niewielkim ryzyku niedotrzymania zobowiązań przez emitenta. Termin wykupu instrumentów rynku pieniężnego nie przekracza 270 dni. W Stanach Zjednoczonych prawo federalne wymaga, by wszystkie papiery o terminie wykupu dłuższym niż 270 dni przeszły dość kosztowną procedurę rejestracyjną w Komisji Papierów Wartościowych i Giełdy (Security and Exchange Comission – SEC). W związku z tym emitenci często decydują się na wykorzystanie instrumentów rynku pieniężnego zamiast długoterminowych papierów dłużnych. Oprocentowania tych instrumentów zmienia się w czasie i tylko nieznacznie przewyższa stopę inflacji.
Historia negocjowanych certyfikatów depozytowych (CD) sięga roku 1961, kiedy to zostały one po raz pierwszy wyemitowane przez City Bank of New York. Certyfikaty depozytowe są świadectwami złożenia w banku komercyjnym depozytu w wysokości co najmniej 100 000 dolarów. Instrumenty te zwierają dodatkowe warunki, wśród których można wymienić zobowiązanie do niewycofywania depozytu przed oznaczonym terminem. Certyfikaty depozytowe są instrumentami bezpiecznymi, jeżeli posiadają gwarancję Federalnej Korporacji Ubezpieczenia Depozytów (Federal Deposit Insurance Corporation -FDIC). W związku z tym są one przedmiotem aktywnego obrotu na rynku wtórnym. Niektóre banki emitują certyfikaty o nominałach nawet 500 dolarów, ale papiery te nie mogą być negocjowane.
Akcepty bankowe są papierami, które powstają, gdy w relację między pożyczkobiorcą a inwestorem wkracza bank gwarantując spłatę pożyczki. Zabezpiecza to inwestora przed ryzykiem niedotrzymania zobowiązań. Akcepty bankowe są często poprzedzane pisemną obietnicą udzielenia przez bank pożyczki, nosząc nazwę listu kredytowego. Bank udzielający pożyczki wystawia gwarancję dopiero w momencie, gdy pożyczkobiorca wykorzysta pożyczkę. Jeżeli w późniejszym okresie bank chce wycofać udzieloną pożyczkę przed terminem jej spłaty, sprzedaje akcept bankowy innemu inwestorowi. Przed spłatą pożyczki akcepty bankowe mogą zmieniać właścicieli dowolną liczbę razy. Handluje się nimi na aktywnym rynku wtórnym. Inwestor nabywający akcept bankowy może liczyć na spłatę pożyczki w wyznaczonym dniu.
Bony komercyjne są krótkoterminowymi papierami dłużnymi, emitowanymi przez firmy typu blue-chip – duże, istniejące od dawna, renomowane przedsiębiorstwa, jak na przykład IBM, Exxon czy General Motors. Terminy wykupu tych papierów wynoszą od 5 do 270 dni, a ich wartość nominalna jest nie mniejsza (a z reguły większa) od 100 000 dolarów. Zabezpieczenie bonów komercyjnych stanowi jedynie wysoka cena ratingowa przyznana emitentowi przez wyspecjalizowaną agencję.
Certyfikaty dłużne (certificates of indebtness) mają cenę emisyjną równą wartości nominalnej. Po uplasowaniu są one przedmiotem obrotu na rynku wtórnym, gdzie ich cena może się zmieniać. Na papierach tych wydrukowana jest stała stopa procentowa – zwana kuponem – według której naliczane są odsetki. Odsetki te wypłacane są co pół roku i odpowiadają ustalonemu procentowi wartości nominalnej. Certyfikaty te mają z reguły roczny okres do wykupu, ale Departament Skarbu może również zdecydować się na inny, krótszy termin. Obecnie emisje certyfikatów dłużnych należą raczej do rzadkości.
Średnioterminowe obligacje skarbowe (Treasury notes) pod wieloma względami przypominają certyfikaty dłużne, mają jednak dłuższe terminy wykupu. Okres do wykupu w przypadku tych instrumentów wynosi przeważnie od jednego roku do dziesięciu lat. Instrumenty te są zbywalne i – podobnie jak wspomniane certyfikaty – przynoszą odsetki w odstępach półrocznych. Departament Skarbu emituje średnioterminowe obligacje dość regularnie. Są one również przedmiotem aktywnego obrotu na rynku wtórnym.
Długoterminowe obligacje skarbowe (Treasury bonds) stanowią około 10 procent federalnego zadłużenia. Obligacje te mają najdłuższe terminy do wykupu, wynoszące – licząc od daty emisji – od 10 do 30 lat. Niektóre z emisji długoterminowych obligacji skarbowych podlegają przedterminowemu wykupowi na żądanie emitenta. Jeśli ich kurs na rynku wtórnym jest wyższy od wartości nominalnej, wówczas stopę zwrotu w terminie do wykupu dla takich obligacji oblicza się w odniesieniu do najwcześniejszej możliwej daty przedterminowego wykupu. Gdy natomiast obligacje te są notowane z dyskontem, stopę zwrotu oblicza się względem nominalnego terminu wykupu. Stopa zwrotu w terminie do wykupu to kapitalizowana średnia stopa zwrotu obliczana dla całego okresu ważności obligacji.